योजना प्रश्न (हिसाब) कसरी हल गर्ने: कीटाणुनाशक घोलको सान्द्रता, समय र मापदण्ड पढ्ने तरिका (SSW खाद्य उत्पादन परीक्षा, Tokutei Food)

योजना प्रश्न कस्तो प्रश्न हो? कति अंकको?

आधिकारिक रूपमा सार्वजनिक गरिएको कुरा "व्यावहारिक परीक्षामा परिस्थिति हेरेर निर्णय गर्ने प्रश्न (判断試験) र योजना प्रश्न हुन्छन्", "योजना प्रश्न खाद्य स्वच्छतामा 2 प्रश्न हुन्छन्" र "1 प्रश्न 5 अंकको हुन्छ" भन्नेसम्म मात्र हो। वास्तविक परीक्षामा कस्तो सूत्र वा अंक आउँछ भन्ने कुरा परीक्षाका प्रश्न सार्वजनिक नगरिएकाले थाहा हुँदैन।

Tokugi Pass का योजना प्रश्न स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालय (厚生労働省) का सामग्रीमा भएका अंक (कीटाणुनाशक घोलको सान्द्रता, ब्याक्टेरिया मार्ने समय, तापक्रमको मापदण्ड आदि) प्रयोग गरेर कामको योजना वा जाँचको हिसाब गर्ने मौलिक प्रश्न हुन्।

क्याल्कुलेटर प्रयोग गर्न पाइन्छ?

Prometric को खाद्य तथा पेय पदार्थ उत्पादन क्षेत्रको परीक्षा पेजमा क्याल्कुलेटर प्रयोग गर्न पाइन्छ भनेर लेखिएको छ। क्याल्कुलेटरको प्रकार (स्क्रिनभित्रको क्याल्कुलेटर हो कि टेबलमा राखिने क्याल्कुलेटर) र प्रयोग गर्ने तरिका परीक्षा दिनुअघि Prometric को जानकारीमा पुष्टि गर्नुहोस्।

क्याल्कुलेटर भए पनि समयको हिसाब (60 मिनेट पुगेपछि 1 घण्टा थपिने) क्याल्कुलेटरले गर्न गाह्रो हुन्छ। तलका उदाहरणबाट हातैले हिसाब गर्ने तरिकामा पनि बानी बसाल्नुहोस्।

प्रकार 1: कीटाणुनाशक घोल पातलो बनाउने (सान्द्रताको हिसाब)

स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयको पर्चामा 3L पानीमा तलको मात्रामा सोडियम हाइपोक्लोराइट (次亜塩素酸ナトリウム) हाल्दा करिब 200ppm र करिब 1000ppm हुन्छ भनिएको छ।

करिब 200ppm भाँडाकुँडा वा पर्दाको कीटाणुशोधन र पुछ्न प्रयोग हुन्छ, र करिब 1000ppm बान्ता फाल्दा झोलाभित्र डुबाउन प्रयोग हुन्छ।

सूत्र

मूल घोलको मात्रा (mL) = पानीको मात्रा (mL) × बनाउन चाहेको ppm ÷ मूल घोलको ppm। 1% = 10,000ppm भएकाले 6% = 60,000ppm र 12% = 120,000ppm हुन्छ। यो सूत्रले हिसाब गर्दा माथिको तालिकाकै अंक आउँछ।

उदाहरण (Tokugi Pass का प्रश्न)

• 6% बाट 6L पानीमा करिब 200ppm: 6,000 × 200 ÷ 60,000 = 20mL (3L पानीमा 10mL भएकाले पानी 2 गुणा भए 2 गुणा भनेर सोचे पनि उही हुन्छ)
• 12% बाट 9L पानीमा करिब 200ppm: 9,000 × 200 ÷ 120,000 = 15mL
• 6% बाट 6L पानीमा करिब 1000ppm: 6,000 × 1,000 ÷ 60,000 = 100mL
• 6% लाई करिब 200ppm बनाउन कति गुणा पातलो बनाउने?: 60,000 ÷ 200 = करिब 300 गुणा

प्रकार 2: समयको हिसाब (ब्याक्टेरिया मार्ने, चिस्याउने, खाने समय)

उदाहरण (Tokugi Pass का प्रश्न)

• 100mg/L मा तरकारीको ब्याक्टेरिया मार्ने, 10 बजेर 05 मिनेटमा सुरु → 10 मिनेट जोड्दा 10 बजेर 15 मिनेट
• 200mg/L मा ब्याक्टेरिया मार्ने, 13 बजेर 48 मिनेटमा सुरु → 5 मिनेट जोड्दा 13 बजेर 53 मिनेट
• चपिङ बोर्ड 15 बजेर 57 मिनेटमा 80℃ पुग्यो → 5 मिनेट जोड्दा 15 बजेर 62 मिनेट = 16 बजेर 02 मिनेट (60 मिनेट पुगेपछि 1 घण्टा थपिन्छ)
• 11 बजेर 40 मिनेटमा चिस्याउन सुरु → 30 मिनेट जोड्दा 12 बजेर 10 मिनेट
• सुप 11 बजेर 40 मिनेटमा तयार भयो → 2 घण्टा जोड्दा 13 बजेर 40 मिनेट

प्रकार 3: अभिलेख हेरेर "मापदण्डबाट विचलित" कुरा छान्ने

तापक्रम वा समयका केही अभिलेख हेरेर मापदण्ड पूरा नगरेको (मापदण्डबाट विचलन (逸脱)) कुरा छान्ने प्रकार हो। मुख्य कुरा "वा सोभन्दा बढी (以上), वा सोभन्दा कम (以下), भन्दा कम (未満) " र तापक्रम र समय दुवै हेर्नु हो।

B को तापक्रम उच्च छ, तर समय 1 मिनेट पुगेको छैन। "तापक्रम उच्च भएकाले ठीक छ" भनेर नसोच्नुहोस्। 75℃ मा 1 मिनेट वा सोभन्दा बढी स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयको तताउने मापदण्ड हो, र 130℃ वा सोभन्दा बढीमा 2–3 सेकेन्ड स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयको निर्देशिकामा भएको नियन्त्रण सीमा (क्रिटिकल लिमिट, CL) (管理基準) को उदाहरण हो।

थर्मोमिटरको फरकको हिसाब

थर्मोमिटरले वास्तविकभन्दा 5℃ बढी देखाउँछ भने 90℃ देखाउँदा वास्तविक तापक्रम 90−5 = 85℃ हुन्छ। स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयको निर्देशिकामा पनि 5℃ को फरकले राम्ररी नपाकेको (तताउन नपुगेको) (加熱不足) अवस्था हुन सक्ने कुरा बताइएको छ।

धेरैले गर्ने गल्ती के हुन्?

• % र ppm लाई सिधै भाग गर्ने (6% लाई 60,000ppm मा बदलेर मात्र हिसाब गर्ने)
• समयमा घण्टा थप्न बिर्सने (15 बजेर 62 मिनेट नै उत्तर दिने)
• तापक्रम मात्र हेरेर समय नहेर्ने (78℃ / 50 सेकेन्ड मापदण्डबाट विचलन हो)
• "वा सोभन्दा बढी" र "भन्दा कम" बीच अलमलिने (10℃ वा सोभन्दा कम भए 10℃ ठीक हो, 12℃ बाहिर हो)
• देखाइएको तापक्रममा सिधै भर पर्ने (थर्मोमिटरको फरक घटाउने)

अभ्यास प्रश्न: 3 प्रश्न हल गरेर हेर्नुहोस्

यी Tokugi Pass का मौलिक प्रश्न हुन् (वास्तविक परीक्षाका प्रश्न होइनन्)।

हिसाबका प्रश्न स्वच्छता व्यवस्थापन विषयको अभ्यास र HACCP विषयको अभ्यास मा राखिएका छन्। नियन्त्रण सीमाको अवधारणा HACCP का 7 सिद्धान्त 12 चरण मा, र व्यावहारिक परीक्षाको अर्को प्रकार निर्णय प्रश्न हल गर्ने तरिका मा बताइएको छ।

यस विषयका प्रश्न (व्याख्यासहित)

• सान्द्रता 12% को सोडियम हाइपोक्लोराइटबाट करिब 200ppm को कीटाणुनाशक घोल बनाउँदै हुनुहुन्छ। 9L पानीमा मूल घोल कति mL हाल्ने?
• सान्द्रता 6% को सोडियम हाइपोक्लोराइटबाट करिब 1000ppm को कीटाणुनाशक घोल बनाउँदै हुनुहुन्छ। 6L पानीमा मूल घोल कति mL हाल्ने?
• सान्द्रता 6% (60,000ppm) को सोडियम हाइपोक्लोराइटलाई करिब 200ppm बनाउँदै हुनुहुन्छ। करिब कति गुणा पातलो बनाउने?
• नतताई खाने तरकारीलाई 100mg/L को सोडियम हाइपोक्लोराइट घोलले ब्याक्टेरिया मार्दै हुनुहुन्छ। 10:05 मा डुबाउन सुरु गर्नुभयो। कति बजेसम्म डुबाउने?
• चपिङ बोर्डलाई तताएर ब्याक्टेरिया मार्दै हुनुहुन्छ। 15:57 मा 80℃ पुग्यो। 80℃ वा सोभन्दा बढी कायम राखेर, सबैभन्दा छिटो कति बजे तताउने काम सक्न सकिन्छ?
• सुप पकाउने काम 11:40 मा सकियो। पकाउने काम सकिएको 2 घण्टाभित्र खानु उचित हुँदा, कति बजेसम्म खाने?
• फ्रिजको काम सुरु गर्नुअघिको तापक्रम अभिलेख यस्तो छ: सोमबार 8℃, मङ्गलबार 9℃, बुधबार 12℃, बिहीबार 7℃। मापदण्ड 10℃ वा सोभन्दा कम हो। कारबाही आवश्यक पर्ने दिन कुन हो?
• ठूलो परिमाणमा खाना पकाउने सुविधाको स्वच्छता व्यवस्थापन म्यानुअल（大量調理施設衛生管理マニュアル）को "30 मिनेटभित्र भित्री भागको तापक्रम 20℃ आसपास" भन्ने मापदण्डअनुसार चिस्याउनुहुन्छ। A: 10:00→10:25, B: 13:10→13:35, C: 15:40→16:20 (सुरु→20℃ आसपास)। मापदण्ड पूरा नगरेको कुन हो?
• थर्मोमिटरले वास्तविकभन्दा 5℃ बढी देखाइरहेको छ। 90℃ देखाउँदा वास्तविक तापक्रम कति ℃ हो?
• मेटल डिटेक्टरलाई प्रयोग गर्नुअघि र पछि, र प्रत्येक 400 वटा बनाउँदा टेस्ट पिसले जाँच गरिन्छ। 1,000 वटा बनाउँदा बीचमा जाँच गर्ने बेला कतिऔं वटा बनाउँदा हो?
• तातो अवस्थामै भण्डारण गरिने खानाको तापक्रम अभिलेख हो। मापदण्ड 65℃ वा सोभन्दा बढी हो। 11 बजे 70℃, 12 बजे 66℃, 13 बजे 63℃। मापदण्डबाट बाहिर गएको समय कुन हो?

• सामान्य स्वच्छता व्यवस्थापन / 5S अभ्यास गर्नुहोस् →
• HACCP (7 सिद्धान्त, CCP) अभ्यास गर्नुहोस् →

धेरै सोधिने प्रश्न

सम्बन्धित गाइड

• निर्णय प्रश्न हल गर्ने तरिकाSSW खाद्य उत्पादन परीक्षाको व्यावहारिक "निर्णय प्रश्न" 8 प्रश्न, 40 अंक। सही व्यवहार छान्ने अभ्यास र अलमल पर्दाका सिद्धान्त (रोक्ने, रिपोर्ट गर्ने, स्वच्छता पहिले) सार्वजनिक सामग्रीबाट।
• अंक विभाजन र पास अंकSSW खाद्य उत्पादन (Food Manufacturing) श्रेणी 1 परीक्षा 150 मध्ये 98 अंकमा पास हुन्छ। 3 अंक र 5 अंकका प्रश्न हुन्छन्। कतिवटा प्रश्न गलत भए पनि पास हुन्छ भन्ने हिसाबका उदाहरण र 70 मिनेटको समय बाँडफाँडको अनुमान।
• HACCP का 7 सिद्धान्त 12 चरणHACCP के हो, 12 चरण र 7 सिद्धान्त, CCP र नियन्त्रण सीमाका उदाहरण, सुधारात्मक कदम, अभिलेख र सन् 2021 जुनदेखिको अनिवार्य नियम। SSW खाद्य उत्पादन परीक्षाका लागि सजिलो भाषामा।
• 5S र सामान्य स्वच्छता व्यवस्थापनSSW खाद्य उत्पादन परीक्षा (Tokutei Food) का लागि 5S को अर्थ, सामान्य स्वच्छता व्यवस्थापनका नियम, धुने र ब्याक्टेरिया मार्नेको फरक, क्रस-प्रदूषण रोक्ने तरिका — जापान सरकारका सामग्रीका संख्यासहित।
• परीक्षाको दिन के लैजानेSSW खाद्य उत्पादन (Tokutei Food) श्रेणी 1 परीक्षाको दिन के लैजाने र के ध्यान दिने। सुरु हुनुभन्दा 30 मिनेट अगाडि पुग्नुहोस्, ढिलो भए परीक्षा दिन पाइँदैन। जापानमा पुष्टि पत्र, पासपोर्ट र बसोबास कार्डको सक्कल चाहिन्छ।