「消費期限」の
消費期限 (Use by) र 賞味期限 (Best before) मा के फरक? परिभाषा, खाद्य पदार्थका उदाहरण र भण्डारण विधिको लेबल (SSW खाद्य उत्पादन / Tokutei Food)
अद्यावधिक: आधिकारिक जानकारी जाँचेको मिति:
消費期限 (उपभोग गर्न सकिने अन्तिम मिति, Use by) भनेको "तोकिएको तरिकाले भण्डारण गर्दा सुरक्षित रूपमा खान सकिने अन्तिम मिति" हो, र यो नाघेपछि नखानु राम्रो। 賞味期限 (स्वाद राम्रो रहने अन्तिम मिति, Best before) भनेको "तोकिएको तरिकाले भण्डारण गर्दा गुणस्तर पर्याप्त रूपमा कायम रहने अन्तिम मिति" हो, र यो नाघेपछि तुरुन्तै खान नहुने भन्ने होइन (खाद्य लेबलिङ मापदण्ड (食品表示基準) दफा 2, उपभोक्ता मामिला एजेन्सी (消費者庁), सन् 2026 अक्टोबर 23 मा पुष्टि गरिएको)।
消費期限 र 賞味期限 मा के फरक छ?
दुवै खाद्य लेबलिङ मापदण्डमा तोकिएका शब्द हुन्। फरक भनेको "सुरक्षा" को हो कि "गुणस्तर (स्वाद)" को हो भन्ने हो।
| 消費期限 (Use by) | 賞味期限 (Best before) | |
|---|---|---|
| अर्थ | कुहिने आदि कारणले असुरक्षित हुने सम्भावना नभएको अन्तिम मिति | अपेक्षित गुणस्तर पर्याप्त रूपमा कायम रहने अन्तिम मिति |
| नाघेपछि | नखानु राम्रो | तुरुन्तै खान नहुने भन्ने होइन |
| खाद्य पदार्थका उदाहरण | बेन्तो (खानाको बाकस), स्यान्डविच, तयारी तरकारी/परिकार (惣菜) | मिठाई/बिस्कुट, कप नुडल, क्यानको खाना |
| आधार | खाद्य लेबलिङ मापदण्ड दफा 2 उपदफा 1 नं. 7 | खाद्य लेबलिङ मापदण्ड दफा 2 उपदफा 1 नं. 8 |
जापानमा सन् 2003 (हेइसेई 15) मा उत्पादन मिति आदिको लेबलबाट "賞味期限" वा "消費期限" को म्यादको लेबल (期限表示) मा एकरूपता ल्याइयो (उपभोक्ता मामिला एजेन्सी)।
| जापानी | नेपाली अर्थ |
|---|---|
| 消費期限 | उपभोग गर्न सकिने अन्तिम मिति (Use by) |
| 賞味期限 | स्वाद राम्रो रहने अन्तिम मिति (Best before) |
"तोकिएको तरिकाले भण्डारण गर्दा" भनेको के हो?
दुवै म्याद लेबलमा लेखिएको भण्डारण विधिअनुसार भण्डारण गर्दा लागू हुने म्याद हुन्। उदाहरणका लागि, लेबलमा "सिधा घाम नपर्ने गरी, कोठाको तापक्रममा भण्डारण" लेखिएको छ भने त्यो सर्त पालना गर्दाको म्याद हो (उपभोक्ता मामिला एजेन्सीको लेबल उदाहरण)।
"要冷蔵" (फ्रिजमा राख्नुपर्ने) खाद्य पदार्थ गर्मी ठाउँमा राखियो भने म्याद ननाघे पनि सुरक्षित भन्न सकिँदैन। कारखानाको फ्रिज 10℃ वा सोभन्दा कम र फ्रिजर −15℃ वा सोभन्दा कम छ कि छैन, काम सुरु गर्नुअघि थर्मोमिटरले जाँच गर्नुहोस् (स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयको साना सामान्य रेस्टुरेन्टका लागि निर्देशिका)। तापक्रमका नियम तापक्रम व्यवस्थापनको लेख मा विस्तृत रूपमा व्याख्या गरिएको छ।
| जापानी | नेपाली अर्थ |
|---|---|
| 冷蔵 | चिसोमा भण्डारण (रेफ्रिजरेसन) |
| 冷凍 | जमाउने (फ्रिजिङ) |
| 温度計 | थर्मोमिटर (तापक्रम नाप्ने यन्त्र) |
| 保管 | भण्डारण |
म्याद कसले र कसरी तोक्छ?
म्याद त्यो खाद्य पदार्थलाई सबैभन्दा राम्रोसँग चिन्ने उत्पादक आदि (व्यवसायी) ले वैज्ञानिक र तर्कसङ्गत आधारमा तोक्छन्। उपभोक्ता मामिला एजेन्सीले सन् 2025 (रेइवा 7) मार्च 28 मा "खाद्य म्याद लेबल तोक्ने मार्गदर्शन" पूर्ण रूपमा संशोधन गर्यो (उपभोक्ता मामिला एजेन्सीको प्रशासनिक सूचना)।
| विषय | विवरण |
|---|---|
| तोक्ने तरिका | परीक्षणको नतिजा (वस्तुगत सूचक) का आधारमा, खाद्य पदार्थको विशेषताअनुसार व्यवसायीले तोक्ने |
| सुरक्षा गुणक (安全係数) | परीक्षणबाट निस्केको म्यादलाई 1 भन्दा कमको "सुरक्षा गुणक" ले गुणा गर्ने (वा केही दिन घटाउने) आदि गरेर छोटो बनाउने। गुणक सकेसम्म 1 को नजिक राख्नु उचित |
| "5 दिन" को सोच | "5 दिन" का आधारमा 消費期限 र 賞味期限 छुट्याउने सोच परिभाषामा आधारित तरिका भन्न सकिँदैन। परिभाषाअनुसार सही रूपमा छान्ने |
| जानकारी उपलब्ध गराउने | उपभोक्ता आदिले सोधेमा, 賞味期限 नाघेपछि पनि खान सकिने अवधिको अनुमान सकेसम्म बताउने प्रयास गर्ने |
कारखानाको काममा म्यादको लेबल कसरी सम्बन्धित छ?
म्याद र भण्डारण विधि प्राप्ति, भण्डारण र ढुवानी (सप्लाई) सबै चरणमा महत्त्वपूर्ण हुन्छन्।
| अवस्था | के गर्ने |
|---|---|
| कच्चा पदार्थ प्राप्ति | बाहिरी रूप, गन्ध, प्याकेजिङ, लेबल (म्याद र भण्डारण विधि) र तापक्रम जाँच गर्ने। समस्या भए फिर्ता वा साटफेर गर्ने |
| भण्डारण | प्राप्त गरेको मिति प्याकेजिङमा देखिने ठाउँमा लेख्ने, र "पहिले आएको पहिले प्रयोग" (先入れ先出し) (पहिले राखेको वस्तु पहिले प्रयोग गर्ने) पालना गर्ने |
| उत्पादनको डिजाइन | उत्पादन विवरणमा भण्डारण विधि र 消費期限 वा 賞味期限 लेख्ने (HACCP को चरण) |
फ्रिजको तापक्रम बढेको छ भने म्याद ननाघे पनि खाद्य पदार्थ प्रयोग गर्न सकिन्छ कि सकिँदैन, जिम्मेवार व्यक्तिले निर्णय गर्छ (फ्रिज 14℃ हुँदाको प्रश्न)। भण्डारण गर्ने ठाउँ काँचो माछा फ्रिजमा राख्नेसम्बन्धी प्रश्न मा पनि जाँच गर्न सकिन्छ।
| जापानी | नेपाली अर्थ |
|---|---|
| 受入れ | कच्चा पदार्थ प्राप्ति (जाँच) |
| 先入れ先出し | पहिले आएको पहिले प्रयोग (FIFO) |
| 原材料 | कच्चा पदार्थ |
| 製品説明書 | उत्पादन विवरण |
धेरैले गर्ने गल्ती
- ✕ "賞味期限 1 दिन मात्र नाघे पनि खतरा" → ○ 賞味期限 गुणस्तरको म्याद हो। नाघेपछि तुरुन्तै खान नहुने भन्ने होइन
- ✕ "消費期限 अलिकति नाघे पनि ठीक छ" → ○ 消費期限 सुरक्षाको म्याद हो। नाघेपछि नखानु राम्रो
- ✕ "जुनसुकै तरिकाले भण्डारण गरे पनि म्याद उही हुन्छ" → ○ लेबलको भण्डारण विधि पालना गर्दाको म्याद हो
- ✕ "5 दिनका आधारमा छुट्याउने" → ○ अहिलेको मार्गदर्शनमा परिभाषा (सुरक्षा हो कि गुणस्तर) अनुसार छानिन्छ
एलर्जी लेबल पढ्ने तरिका अनिवार्य लेबल गर्नुपर्ने 9 एलर्जेन मा, फ्रिज प्रयोग गर्ने तरिका 5S र सामान्य स्वच्छता व्यवस्थापन मा।
अभ्यास प्रश्न (3 प्रश्न)
यी Tokugi Pass का मौलिक प्रश्न हुन् (वास्तविक परीक्षाका प्रश्न होइनन्)।
परीक्षाकै ढाँचामा प्रश्न हल गरेर हेर्नुहोस्
फुरिगानासहितको जापानी, 3 विकल्प। उत्तर छान्दा नेपाली व्याख्या देखिन्छ।
始業前に
冷蔵庫の
अझै अभ्यास गर्न चाहनुहुन्छ भने सामान्य स्वच्छता व्यवस्थापनका प्रश्न मा जानुहोस्। समग्र क्षमता निःशुल्क 40 प्रश्नको मक टेस्ट मा जाँच गर्न सकिन्छ।
यस विषयका प्रश्न (व्याख्यासहित)
- “उपभोग गर्न सकिने अन्तिम मिति(消費期限)” को व्याख्याका रूपमा सही कुन हो?
- फ्रिजमा काँचो मासु राख्ने सही ठाउँ कुन हो?
- काम सुरु गर्नुअघि जाँच गर्ने फ्रिज(冷蔵庫)र फ्रिजर(冷凍庫)को तापक्रमको मापदण्ड कुन हो?
- ठूलो परिमाणमा खाना पकाउने सुविधाको स्वच्छता व्यवस्थापन म्यानुअल(大量調理施設衛生管理マニュアル)को उदाहरणमा, ताजा समुद्री खाना(生鮮魚介類)भण्डारण गर्ने तापक्रम कुन हो?
- तपाईंले काम सुरु गर्नुअघि फ्रिजको थर्मोमिटर हेर्नुभयो। 14℃ देखाएको छ। तपाईं के गर्नुहुन्छ?
- फ्रिजभित्रको ब्याक्टेरियाबारे सही कुन हो?
- तपाईंले बिहान काम सुरु गर्नुअघि फ्रिजको थर्मोमिटर हेर्नुभयो। 15℃ देखाइरहेको छ। तपाईं के गर्नुहुन्छ?
धेरै सोधिने प्रश्न
बेन्तो (खानाको बाकस) मा लेखिएको म्याद 消費期限 हो कि 賞味期限?
बेन्तो, स्यान्डविच, तयारी परिकार जस्ता छिटो बिग्रिने खाद्य पदार्थमा सामान्यतया 消費期限 लेखिएको हुन्छ (उपभोक्ता मामिला एजेन्सीको सामग्रीका उदाहरण)।
賞味期限 नाघेको मिठाई फाल्नैपर्छ?
賞味期限 गुणस्तर कायम रहने म्याद भएकाले नाघेपछि तुरुन्तै खान नहुने भन्ने होइन। तर लेबलअनुसार भण्डारण गरेको हुनुपर्छ भन्ने सर्त छ। कारखानामा कम्पनीभित्रको नियम पालना गर्नुहोस्।
खोलेपछि पनि म्याद उही रहन्छ?
म्याद "लेबलमा देखाइएको तरिकाले भण्डारण गर्दा" को म्याद हो। भण्डारणको सर्त बदलियो भने उही म्याद हो भनेर नसोच्नुहोस्। विस्तृत जानकारीका लागि उत्पादनअनुसारको लेबल र कम्पनीको नियम जाँच गरौं।
म्याद कसले तोक्छ?
उत्पादक आदि व्यवसायीले परीक्षणको नतिजा जस्ता वैज्ञानिक र तर्कसङ्गत आधारमा तोक्छन्। उपभोक्ता मामिला एजेन्सीले सन् 2025 मार्चमा मार्गदर्शन पूर्ण रूपमा संशोधन गरेको छ।
सम्बन्धित गाइड
स्रोत
अंक र प्रक्रिया तलका आधिकारिक स्रोतबाट जाँचिएका हुन् (जाँच मिति 2026-10-23)। जानकारी बदलिन सक्छ, त्यसैले बुकिङ गर्नुअघि आधिकारिक साइटमा फेरि जाँच्नुहोस्।
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सी "म्यादको लेबल (消費期限・賞味期限) बारे" (सामग्री)
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सी "खाद्य म्याद लेबल तोक्ने मार्गदर्शन" (रेइवा 7 / सन् 2025 मार्च, PDF)
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सीको प्रशासनिक सूचना "'खाद्य म्याद लेबल तोक्ने मार्गदर्शन' को संशोधनबारे" (सन् 2025 मार्च 28, गुन्मा प्रिफेक्चरमा प्रकाशित)
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सी: "खाद्य म्याद लेबल तोक्ने मार्गदर्शन" संशोधन मस्यौदामाथि राय सङ्कलनको नतिजा
- स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालय "HACCP को अवधारणा समावेश गरिएको स्वच्छता व्यवस्थापनका लागि निर्देशिका (साना सामान्य रेस्टुरेन्ट व्यवसायीका लागि)"
- HACCP को अवधारणा समावेश गरिएको मिठाई उत्पादन व्यवसायको स्वच्छता व्यवस्थापन योजना बनाउने निर्देशिका (स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालयले पुष्टि गरेको)
- स्वास्थ्य, श्रम तथा कल्याण मन्त्रालय "खाद्य उत्पादनमा HACCP परिचयको निर्देशिका [दूध र दुग्ध पदार्थ]"
Tokugi Pass OTAFF, Prometric वा जापान सरकारसँग सम्बन्ध नभएको स्वतन्त्र अध्ययन साइट हो। प्रश्नहरू सार्वजनिक सरकारी सामग्रीको आधारमा आफैं बनाइएका हुन्, वास्तविक परीक्षाका प्रश्न होइनन्।
अन्य भाषा: 日本語 · Tiếng Việt · မြန်မာဘာသာ · Bahasa Indonesia · 简体中文